Program i metoda

Płomień braterstwa

14 sierpnia o godzinie 18.00 w kilkudziesięciu miejscach w całym kraju zapalimy znicze na grobach żołnierzy ukraińskich, by przywrócić pamięć o sojusznikach niepodległej Polski z 1920 r., którzy w godzinie największej próby stanęli z nami ramię w ramię, by walczyć za swoją i za naszą wolność. Skazani na bliskość Ukraińcy są dziś najliczniejszą po Polakach grupą narodową w Polsce. Spotykamy się niemal codziennie, mieszkamy po sąsiedzku, razem pracujemy i uczymy się. Jesteśmy sobie bliscy pod względem językowym i kulturowym. Położenie […]

Program i metoda

Jedźcie do lasu

Jak głosi legenda, a ponoć w każdej jest jakieś ziarenko prawdy, na przeszło dekadę przed rokiem 2010 (a więc jeszcze w XX wieku) środowisko 8 Kieleckiego Szczepu Drużyn Harcerskich i Zuchowych im. Zawiszy Czarnego, którym wówczas kierowałem, po jednorazowej przygodzie z obozem w bazie harcerskiej, podjęło decyzję o zorganizowaniu samodzielnego, tradycyjnego leśnego obozu. Nie był to jednak obóz oderwany całkowicie od cywilizacji. Usytuowany był przy małym domku koła łowieckiego (do domku doprowadzony był prąd […]

Program i metoda

Siła pasji, siła zespołu, siła programu

Na Zlocie Stulecia byłam programowcem. Od roku 2000 nie prowadzę zajęć na dużych zlotach, tylko jeżdżę jako kadra zapewniająca warunki działania (transport, logistyka, informacja, dobrostan uczestników). Programem zajmuję się w dwóch drużynach u siebie w szczepie i to jest wyczerpujące zajęcie, na zlotach chcę robić coś odmiennego, co mnie zmotywuje i nakręci. Podziwiam ludzi, którzy są w stanie kilka razy dziennie prowadzić te same zajęcia przez kilka dni z rzędu bez straty na ich […]

Program i metoda

Radosny patriotyzm, czyli?

Radosny patriotyzm… Patriotyzm – czyli co? Radosny – czyli jaki? Od kilku lat przyglądam się, jak do patriotyzmu, pielęgnowania tradycji narodowych, kultury i języka podchodzą w innych krajach. W jaki sposób służba dla kraju jest realizowana w innych organizacjach na świecie, jak my to robimy – czy patrzymy w tym samym kierunku? Na pewno patrzymy inaczej niż kilka, kilkanaście lat temu. Inaczej, czyli próbujemy mówić i pokazywać […]

Program i metoda

Ciekawość świata

W szkole moje dziecko doświadcza poznawania kraju, Europy, przyrody, kultur poprzez rozmaite projekty, prezentacje… W harcerstwie też tak można, ale można też inaczej… Intensywny biwak szczepu za nami. Tym razem nie zajmowałam się programem, tylko wyżywieniem. 65 osób – nie tak znowu dużo, ale trzeba było sobie poradzić z kilkoma problemami. Dwie osoby nie jedzą wołowiny (z powodów religijnych), dwie nie jedzą mięsa (światopogląd), ktoś jest bardzo uczulony na orzechy. Gotowanie ma […]

Program i metoda

Sprawności na całe życie

Ostatnio prowadziłam zajęcia dla przybocznych i młodych drużynowych, podczas których uczestnicy mieli wykonać zadanie polegające na opowiedzeniu własnymi słowami – z nastawieniem na ludzi spoza organizacji, np. rodziców – o tym, czym jest harcerstwo, co robimy w ramach naszych działań, czego uczymy dzieci i młodzież na zbiórkach, dlaczego warto do nas dołączyć i na czym polega moja rola – wychowawcy. Proste, prawda? A jednak poszło nie najlepiej… Na pytanie zadane przeze […]

Program i metoda

Aktywność społeczna

W swojej uchwale programowej jako jeden z kierunków XXXVIII Zjazd Związku Harcerstwa Polskiego wskazał aktywność społeczną – zespołowe podejmowanie działań (inicjatyw) na rzecz społeczności lokalnej po rozpoznaniu potrzeb najbliższego środowiska działania gromad i drużyn. Tworzenie projektów mających na celu poprawę jakości funkcjonowania wspólnoty lokalnej. „Podstawy wychowawcze” [czyli Uchwała XXXIII Zjazdu ZHP w sprawie Podstaw wychowawczych ZHP z 4 grudnia 2005 r. – przyp. red.] również […]

Program i metoda

Harcerstwo w ruchu

Jak ja nie cierpię przygotowywać „zwykłych” zbiórek drużyny! Gdy przychodzi mi przysiąść i planować zajęcia do przeprowadzenia w sali szkolnej (nie mamy harcówki), dostaję rozstroju żołądka. Znowu mam przestrzegać zasad dobrej zbiórki, które ograniczają kreatywność, wbijają w schematy, niekiedy mylą rolę drużynowego harcerskiego z wodzem zuchów. Wolę pójść w teren. Czasem na żywioł. Mija mnie wtedy żmudne i idiotyczne pisanie konspektu. Jest pomysł omówiony z przybocznymi. Są […]

Program i metoda

Dobre harcerstwo = atrakcyjne harcerstwo?

Często mówi się, że harcerze głosują nogami. To oczywiście prawda, jeśli zbiórki by im się nie podobały, nie przychodziliby na nie, ale czy to powinno nam wystarczyć? Czy dla spokoju ducha wychowawcy wystarczy świadomość, że „robione przez niego harcerstwo” jest atrakcyjne? Pokutujące wśród ogromnej rzeszy instruktorów ZHP przeświadczenie, że chodzi tylko o to, żeby zbiórki były po prostu fajne, a harcerze, harcerze starsi i wędrownicy przede wszystkim dobrze się bawili, jest mitem o ciężarze gatunkowym […]

Program i metoda

Refleksja nad naszą metodą

Weszliśmy w rok zjazdowy, coraz więcej instruktorów zaczyna myśleć o grudniowym zjeździe ZHP, zastanawiając się, co ze statutem, jakie nowe władze, jaka nowa strategia. My w „Czuwaj” myślimy o tym zjeździe już od dłuższego czasu, z dość dużym uporem zachęcając, aby kierować swe przedzjazdowe myśli w stronę tego, co najważniejsze – naszej misji. Dlatego tak często przypominamy, że na pierwszym miejscu powinno być dziecko, powinno być […]